1. Kamu Yönetimi
  2. Yönergeler

HARRAN ÜNİVERSİTESİ
BAĞIL DEĞERLENDİRME YÖNERGESİ
Amaç
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar ve Kısaltmalar
MADDE 1- (1) Bu düzenlemenin amacı, Harran Üniversitesi bünyesindeki, Bağıl Değerlendirme
Sistemi (BDS) uygulayacak programlardaki ölçme ve değerlendirmeye ilişkin kurallar ile uygulama usul
ve esaslarını belirlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1) Bu esaslar, Harran Üniversitesi Ön lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav
Yönetmeliğine tâbi fakülte, yüksekokul, meslek yüksekokullarındaki ölçme ve değerlendirme uygulama
usûl ve esaslarını kapsar.
Dayanak
MADDE 3- Bu yönerge, 5 Eylül 2019 tarih ve 30879 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Harran
Üniversitesi Ön lisans ve Lisans Eğitim-Öğretim ve Sınav Yönetmeliği’nin 21’inci maddesine
dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1) Bu yönergede geçen;
a) Birim: Harran Üniversitesine bağlı fakülte, yüksekokul, konservatuvar ve meslek
yüksekokulunu,
b) Senato: Harran Üniversitesi Senatosunu,
c) Üniversite: Harran Üniversitesini ifade eder.
Kısaltmalar
MADDE 5- (1) Bu yönergede geçen;
a) BDKL: Bağıl Değerlendirmeye Katılma Limitini,
b) BDS: Bağıl Değerlendirme Sistemini,
c) HBN: Dönem Sonu Ham Başarı Notunu,
d) Program: Diploma Programını,
e) YSAL: Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme Sınav Notu Alt Limitini,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Esaslar
Değerlendirme Sisteminin Belirlenmesi
MADDE 6- (1) Üniversite bünyesindeki birimlerde değerlendirme bu yönerge hükümlerine göre Bağıl
Değerlendirme Sistemine (BDS) göre yapılır.
Notların Hesaplanması ve Arşivlenmesi
MADDE 7- (1) BDS’ne göre notların hesaplanmasına ilişkin işlemler öğrenci otomasyon programıyla
yapılır. Otomasyon programına işlenen notlara ilişkin tüm verilerin güvenli şekilde yedeklenerek
arşivlenmesinden Öğrenci İşleri Daire Başkanlığı sorumludur.
Öğretim Elemanlarının Sorumluluğu
MADDE 8- (1) Dersin sorumlu öğretim elemanları, öğrencilerinin devam durumu ve notlarının
belirlenen süreler içinde üniversite otomasyon sistemine girilmesinden sorumludur.
Devamsız Öğrencilerin Durumu
MADDE 9- (1) Devamsız öğrenciler, Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme sınavlarına giremezler ve bu
öğrencilere FZ harf notu verilir.
Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme Sınav Notu Alt Limiti (YSAL)
MADDE 10- (1) Bağıl değerlendirme sisteminde yarıyıl içi/yıl içi etkinlik notlarına bakılmaksızın
öğrencilerin başarı notunun hesaplanabilmesi için Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme sınavından 100
üzerinden en az 35 almaları gerekir. Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme sınavında bu sınır değerinin
altında not alan öğrencilere FF notu verilir.
 N
Yarıyıl/Yıl İçi Çalışmaları, Ölçme Ve Değerlendirme Faaliyetlerinin Oranı
Madde 11- (1) Öğrencinin bir dersten aldığı harf notu, o derste yaptığı yarıyıl içi çalışmalar (ara
sınavlar, ödevler, uygulama gibi) ve yarıyıl sonu sınavında aldığı notlar birlikte değerlendirilerek elde
edilir.
(2) Yarıyıl/yıl içi çalışmaları, ölçme ve değerlendirme faaliyetlerinin toplam oranı %50 ile %70 aralığında
hesaplanır. Kalan oran yarıyıl/yıl sonu sınavının oranı olarak belirlenir.
(3) Bitirme tezi, bitirme projesi, bitirme ödevi, staj, saha çalışması, laboratuvar, tez, proje çalışması,
sunum ve benzeri dersler ile entegre sistemdeki derslerde birim kurulu kararı ve Senatonun onayıyla
ara sınav ve/veya yarıyıl/yıl sonu sınavı uygulanması şartı aranmaz ve değerlendirmeler %0 ile %100
aralığında hesaplanır.
(4) Uzaktan öğretim yöntemi ile verilen derslerde, gözetimsiz yapılan ölçme değerlendirme
faaliyetlerinin genel başarıya etkisi %20, yarıyıl/yıl sonu sınavının etkisi %80’dir.
(5) Yarıyıl/yıl içi değerlendirme ağırlığı, ilgili öğretim elemanı tarafından ders izlence formunda belirtilir.
(6) Sınavlar; ara sınav, dönem sonu sınavı, muafiyet sınavı, kısa süreli sınavlar, mazeret sınavı ve
bütünleme sınavıdır. İlgili yönetim kurullarının kararı ile bu sınavlar yazılı, uygulamalı veya sözlü olarak
yapılabilir. Ayrıca Senato tarafından belirlenen farklı sınav uygulamaları da yapılabilir.
(7) Her yarıyılda, dönem içinde biri ara sınav olmak üzere en az iki sınav ile bir yarıyıl sonu sınavı
yapılır. Yapılacak olan dönem içi sınav sayısı ve değerlendirme oranı ve sınav tarihleri dersin öğretim
elemanı tarafından ders izlence formunda belirtilir ve ilgili yönetim kurulları tarafından karara bağlanır.
(8) Yıl içinde yapılacak kısa süreli sınavların değerlendirmeye katkısı en fazla %20 olacak şekilde
belirlenir.
Dönem Sonu Ham Başarı Notunun (HBN) Hesaplanması
MADDE 12- (1) HBN, öğrencilerin yarıyıl içi/yıl içi etkinlikleri ve Yarıyılsonu/Yılsonu/Bütünleme
sınavlarının ağırlıklı aritmetik ortalamasıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bağıl Değerlendirme Sistemi (BDS)
Değerlendirme Yöntemi
MADDE 13- (1) BDS, bir öğrencinin başarısını mutlak standartlara göre değil öğrencinin ait olduğu
grubun genel başarısına göre değerlendiren istatistiksel bir yöntemdir. Bu sistemde bir notun, grubun
HBN ortalamasından büyük olması başarının artması, küçük olması ise başarının azalması olarak
yorumlanır. Bağıl sistemin uygulanma şekli bu yönergenin 14. maddesinde açıklanmıştır.
Harf Notlarının Hesaplanması
MADDE 14–(1)HBN 35’in altında kalan ve/veya Yarıyılsonu/Yıl sonu/Bütünleme sınavına hakkı olduğu
halde girmeyen ya da devamsızlık nedeni ile giremeyen öğrencilerin notları BDS’ndeki hesaplamaya
dâhil edilmez. HBN 35’in altında kalan öğrenciler FF ve devamsız öğrenciler FZ harf notu alarak
başarısız sayılır ve BDS’ye dahil edilmezler. Derslerde uygulanacak bu alt sınır, ilgili öğretim elemanı
tarafından en fazla 50’ ye kadar yükseltilebilir.
(2) HBN 90 ve üzeri olan öğrenciler BDS’ye dâhil edilmezler ve doğrudan AA alırlar.
(3) BDS’de, HBN değerlerinin harf notlarına çevrilmesinde değerlendirmeye katılan öğrencilerin
HBN’larının aritmetik ortalaması () ve standart sapması () esas alınır. Bu değerlerin
hesaplanmasında ise, X bağıl değerlendirmeye dâhil edilen bir öğrencinin HBN'unu ve N, bağıl
değerlendirmeye katılan öğrenci sayısını göstermek üzere aşağıdaki formüller kullanılır:
 = i=1 X i
N ,
 =
(4) BDS’de öncelikle bağıl değerlendirmeye katılan öğrenci sayısı (N) ve standart sapma(
 ) değerine
bakılır. N  20 veya
  8 olması durumunda öğretim elemanı tarafından 35 ile 90 arasındaki notları için
sınıfın durumu dikkate alınarak harf notu aralıkları ilgili öğretim elemanı tarafından belirlenir ve
otomasyon sistemine girilerek değerlendirme yapılır. N  20 ve
  8 ise öğretim elemanının istemesi
durumunda Tablo 1’de yer alan ortalama ve standart sapmaya bağlı değişken aralıklar kullanılarak
Bağıl Değerlendirme yapılabilir. Bu not aralıkları dersi veren ilgili öğretim elemanı tarafından
değiştirilebilir.
(5) ) Değişken aralıklar HBN’ların ortalaması dikkate alınarak grubun başarı durumuna göre Zayıf,
Orta, İyi, Çok İyi ve Mükemmel şeklinde beş düzey olarak belirlenmiştir.
 N
i=i ( X −
) 2
i
N
Tablo 1 – Değişken aralıklar*
Harf Notu Zayıf ( < 50 ) Orta ( 50 < 60 ) İyi ( 60 <70 )
AA [  + 3.00 , 100 ] [  + 2.30 , 100 ] [  + 1.50 , 100 ]
BA [  + 2.60 ,  + 3.00) [  + 1.90 ,  + 2.30) [  + 1.10 ,  + 1.50)
BB [  + 2.20 ,  + 2.60) [  + 1.50 ,  + 1.90) [  + 0.70 ,  + 1.10)
CB [  + 1.30 ,  + 2.20) [  + 0.80 ,  + 1.50) [  + 0.30 ,  + 0.70)
CC [  +0.40 ,  + 1.30) [  + 0.10 ,  + 0.80) [  – 0.10 ,  + 0.30)
DC [ – 0.30 , +0.40) [  – 0.80 ,  +0.10) [  – 1.30 ,  – 0.10)
DD [  – 1.00 ,  – 0.30) [  – 1.70 ,  – 0.80) [  – 2.50 ,  – 1.30)
FF < – 1.00 < – 1.70 < – 2.50
Harf
Notu Çok İyi ( 70 <80 ) Mükemmel ( 80 ) * "[" notasyonu
sınırın "dâhil"
olduğu ve ")"
notasyonu ile
sınırın "dahil
olmadığı"
belirtilmiştir.
Tabloda,N bağıl
değerlendirmeye
katılan öğrenci
sayısını,
HBN’lerin
ortalamasını,
ise bu
değerlerin
standart
sapmasını
göstermektedir.
AA [  + 1.00 , 100 ] [  + 0.50 , 100 ]
BA [  + 0.65 ,  + 1.00) [  + 0.20 ,  + 0.50)
BB [  + 0.30 ,  + 0.65) [ – 0.10 ,  + 0.2)
CB [ – 0.05 ,  + 0.30) [  – 0.40 , –0.10)
CC [  – 0.40 , – 0.05) [  – 0.70 ,  – 0.40)
DC [  – 1.70 ,  – 0.40) [  – 2.10 ,  – 0.70)
DD [  – 3.00 ,  – 1.70) [  – 3.50 ,  – 2.10)
FF < – 3.00 < – 3.50
(6) ) Bütünleme sınavı harf notları yarıyıl sonu/yılsonu sınavında oluşan aralıklara göre belirlenir.
(7) ) Standart sapmaya ilişkin eşik değer "8" dir. Standart sapma değerinin 12’den fazla olması
durumunda BDS değerlendirmesinde 12 olarak alınır.
(8) Bir dersin birden fazla gruba ayrılarak aynı öğretim elemanı tarafından verilmesi durumunda
gruplar birlikte değerlendirilir.
(9) Aynı öğretim elemanı tarafından verilen aynı kodlu I. ve II. öğretim dersleri birlikte değerlendirilir.
(10) Maddi hata vb. nedenlerle Yarıyıl sonu/Yılsonu/Bütünleme sınav sonucu, ilgili birim Yönetim
Kurulu Kararı ile değişen öğrencilerin başarı notunun değerlendirilmesinde dersin ilgili sınavında
uygulanan not aralıkları kullanılır.
(11) Yapısı gereği bağıl değerlendirmeye uygun olmadığı birim yönetim kurulu kararı ile belirlenen
dersler (Staj, Bitirme Tezi, Araştırma Projesi vb.) için Yarıyıl sonu/Yılsonu/Bütünleme sınavında alınan
not aynı zamanda yarıyıl içi/yıl içi etkinliklere ait not olarak da değerlendirilir ve bu dersler için öğretim
elemanının belirlediği not aralıkları kullanılır.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Özel Hükümler
Diğer Sınavların Değerlendirilmesi
MADDE 15- (1) İki ders, af, muafiyet vb. sınavların değerlendirilmesinde, söz konusu sınavda alınan not
HBN kabul edilerek öğretim elemanın belirlediği not aralıkları kullanılır.
(2) Yarıyıl/yılsonu sınavı sonunda HBN’nin harf karşılığının CC ve üzeri olması durumunda öğrenci
bütünleme sınavına giremez.
ALTINCI BÖLÜM
Diğer Hükümler
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 16-(1) Bu yönergede hüküm bulunmayan hallerde senato kararları uygulanır.
Yürürlük (Değişik: 09/10/2019-2019/30 Sayılı Senato Kararı)
MADDE 17-(1) Bu yönerge hükümleri, 2019-2020 eğitim-öğretim yılından itibaren Üniversitede kayıtlı
tüm öğrencilere uygulanmak üzere Harran Üniversitesi senatosunda kabul edildiği tarihte yürürlüğe
girer.
(2) Bu yönergenin yürürlüğe girmesi ile birlikte 22.08.2016 tarih ve 2016/22/16 sayılı Senato kararı ile
kabul edilen yönerge hükümleri yürürlükten kaldırılmıştır.
Yürütme
MADDE 18- (1) Bu yönerge hükümleri Harran Üniversitesi Rektörü tarafından yürütülür.
“Harran Üniversitesi Senatosu'nun 11.09.2019 tarih ve 2019/28/02 nolu kararı ile kabul edilmiştir.”